Uderzenie pioruna może doprowadzić do pożaru, uszkodzenia instalacji elektrycznej oraz zniszczenia sprzętów podłączonych do prądu. Nie da się całkowicie wyeliminować ryzyka związanego z wyładowaniem atmosferycznym, ale można ograniczyć jego skutki. Podstawę ochrony stanowią zewnętrzna instalacja odgromowa oraz odpowiednie zabezpieczenia wewnętrzne.
Kiedy piorunochron jest obowiązkowy?
Nie każdy dom jednorodzinny musi mieć instalację odgromową. O konieczności jej wykonania decydują parametry budynku, zastosowane materiały oraz stopień narażenia na wyładowania.
Ochronę odgromową powinny mieć budynki jednorodzinne o powierzchni przekraczającej 500 m² i wysokości większej niż 15 m. Obowiązek dotyczy również obiektów wykonanych z materiałów łatwopalnych, niezależnie od ich wysokości.
Instalacja jest także wymagana wtedy, gdy wyliczony zgodnie z normą wskaźnik zagrożenia piorunowego przekracza określoną wartość. Przy wskaźniku do 10⁻⁵ ochronę uznaje się za zbędną, powyżej 10⁻⁴ – za konieczną, natomiast wartości pośrednie oznaczają, że warto ją zastosować.
Jak działa instalacja odgromowa?
Jej zadaniem jest stworzenie możliwie bezpiecznej drogi, którą prąd po uderzeniu pioruna popłynie od dachu aż do gruntu. Dzięki temu energia wyładowania omija konstrukcję budynku i ogranicza ryzyko poważnych uszkodzeń.
Na typową instalację składają się zwody umieszczone na dachu i kominach, przewody odprowadzające prowadzone po ścianach oraz uziom znajdujący się w ziemi. W budynku powinny znajdować się co najmniej dwa przewody odprowadzające, połączone ze zwodami i uziemieniem.
Czy elementy budynku mogą pełnić funkcję piorunochronu?
W niektórych przypadkach tak. Funkcję zwodów może przejąć metalowe pokrycie dachowe, jeśli spełnia wymagania dotyczące grubości, podłoża i braku warstwy izolacyjnej. Do naturalnych elementów ochrony można zaliczyć także zbrojenia żelbetowych dachów, ścian i fundamentów, stalowe słupy czy metalowe części wystające ponad dach.
Jako naturalne uziomy mogą służyć między innymi nieizolowane fundamenty żelbetowe, podziemne metalowe części budynku oraz niektóre rurociągi wodne.
Kto powinien ocenić potrzebę instalacji?
Ryzyko nie zależy wyłącznie od wielkości domu. Znaczenie mają również jego położenie i otoczenie – bardziej narażone na uderzenie pioruna są wysokie obiekty oraz budynki stojące na wzniesieniach.
Dlatego ocenę zagrożenia najlepiej powierzyć fachowcowi. Jeżeli instalacja okaże się potrzebna, warto zaplanować ją już na etapie budowy, zwłaszcza że przy braku naturalnego uziomu najkorzystniej wykonać sztuczny uziom fundamentowy.
